የሉቃስ ወንጌል የጥናት መምሪያና ማብራሪያ
ምልከታ እና ትርጓሜ
የሉቃስ ወንጌል ምዕራፍ ስድስት መጀመሪያ ላይ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በወቅቱ ለነበረው የሰንበት አከባበር አዲስና ጥልቅ ትርጉም ሲሰጥ እንመለከታለን። ታሪኩ የሚጀምረው በሰንበት ቀን ኢየሱስና ደቀ መዛሙርቱ በእርሻ መካከል ሲያልፉ ደቀ መዛሙርቱ የእሸት ዘንግ ቀጥፈው በእጃቸው እያሹ በመብላታቸው ነው። ይህ ድርጊት በፈሪሳውያን ዘንድ እንደ ሥራ ተቆጥሮ “በሰንበት ሊደረግ የማይገባውን ስለ ምን ታደርጋላችሁ?” የሚል ክስ አስነሳባቸው። ፈሪሳውያን ለሕጉ ፊደል እንጂ ለሕጉ መንፈስና ለሰው ልጅ ፍላጎት ቦታ አልነበራቸውም። ጌታችን ግን ለክሳቸው የሰጠው መልስ የመጽሐፍ ቅዱስን እውነት መሠረት ያደረገ ነበር። ዳዊትና አብረውት የነበሩት በራባቸው ጊዜ ወደ እግዚአብሔር ቤት ገብተው ለካህናት ብቻ የተፈቀደውን የመሥዋዕት ኅብስት መብላታቸውን አስታወሳቸው። ይህም የሚያሳየው ሰብዓዊ ፍላጎትና ምሕረት ከሃይማኖታዊ ሥርዓቶች በላይ መሆናቸውን ነው። በመጨረሻም “የሰው ልጅ የሰንበት ጌታ ነው” በማለት እርሱ ራሱ የሰንበት ባለቤትና ሕጉን የመተርጎም ሥልጣን ያለው አምላክ መሆኑን አረጋገጠ።
በሌላ ሰንበት ደግሞ ጌታችን ወደ ምኩራብ ገብቶ ሲያስተምር ቀኝ እጁ የሰለለች (ሽባ የሆነች) አንድ ሰው በዚያ ነበር። ጻፎችና ፈሪሳውያን ደግሞ ኢየሱስን የሚከሱበት ምክንያት እንዲያገኙ “በሰንበት ይፈውስ ይሆን?” እያሉ በጥንቃቄ ይጠባበቁት ነበር። ጌታችን ግን የልባቸውን ክፉ አሳብ አውቆ ሽባውን ሰው በመካከላቸው እንዲቆም አዘዘው። ከዚያም ለተሰበሰቡት ሰዎች “በሰንበት በጎ ማድረግ ይገባልን ወይስ ክፉ? ነፍስ ማዳን ይገባልን ወይስ መግደል?” የሚል እጅግ ጥልቅ ጥያቄ አቀረበላቸው። ይህ ጥያቄ የሃይማኖትን እውነተኛ ዓላማ የሚፈትሽ ነበር። ሃይማኖት ሰውን ለመርዳትና ሕይወትን ለማዳን እንጂ ሰውን ለማጥቃትና ለመገደብ መሆን እንደሌለበት አሳየ። ሁሉንም ዙሪያውን ከተመለከተ በኋላ ሰውየውን “እጅህን ዘርጋ” አለው፤ ሰውየውም እንደታዘዘው ሲያደርግ እጁ ወዲያውኑ እንደ ሁለተኛዋ ዳነች።
ይህ ተአምር በምኩራብ ለነበሩት ፈሪሳውያንና ጻፎች ደስታን ሳይሆን ቁጣንና እብደትን ነው ያመጣባቸው። በኢየሱስ ላይ ምን እንደሚያደርጉ እርስ በርሳቸው ይማከሩ ጀመር። ይህ የሚያሳየው የሕግ ጥብቅነትና የልብ መደንደን ሰዎችን ከተአምራትና ከእግዚአብሔር ፍቅር እንዴት እንደሚያርቃቸው ነው። ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በዚህ ክፍል ያስተማረን ሰንበት የተሰጠው ሰው እንዲያርፍበትና እግዚአብሔርን እንዲያመሰግንበት እንጂ ሰው የሰንበት ባሪያ እንዲሆን አለመሆኑን ነው። ሰንበት የምሕረት፣ የፈውስና የበጎ ሥራ ቀን ነው። እኛም ዛሬ ሃይማኖታዊ ሥርዓቶችን ስንፈጽም በውስጣቸው ያለውን የምሕረትና የፍቅር መንፈስ እንዳንረሳ ትልቅ ማስጠንቀቂያ ይሆነናል። ክርስቶስ የሰንበት ጌታ እንደመሆኑ መጠን በሕይወታችን ውስጥ ለሚገጥሙን ማንኛውም እጥረቶችና ሕመሞች ከሕግ በላይ የሆነ ፈውስና ሰላም ሊሰጠን ይችላል።
ተግባራዊ የውይይት ጥያቄዎች
👉“የሰው ልጅ የሰንበት ጌታ ነው” የሚለው አገላለጽ ስለ ኢየሱስ መለኮታዊ ስልጣን ምን ይናገራል?
👉በሰንበት መልካም ማድረግ ወይስ ክፉ ማድረግ? (ቁ. 9) የሚለው ጥያቄ የሕግን እውነተኛ መንፈስ እንዴት ያብራራል?
👉ፈሪሳውያን ከፈውሱ ደስታ ይልቅ በቁጣና በክፋት መሞላታቸው (ቁ. 11) ስለ ልባቸው ጥንካሬ ምን ይናገራል?
👉ሃይማኖታዊ ሥርዓቶች የሰውን ልጅ መሠረታዊ ፍላጎት እንዳይጋርዱ ምን ጥንቃቄ ማድረግ አለብን?
👉ኢየሱስ ዳዊትንና አብረውት የነበሩትን ሰዎች ታሪክ መጥቀሱ ለምን አስፈለገ?
👉እጁ የሰለለችውን ሰው “ተነስተህ በመካከላቸው ቁም” ማለቱ ተአምሩን በግልጽ ለማሳየት የፈለገው ለምንድን ነው?
👉በዘመናችን ለሰንበት (ለጌታ ቀን) ያለን አመለካከት ከኢየሱስ የርኅራኄ ትምህርት ጋር እንዴት ይዛመዳል?
👉ክፋትና ተንኮል የሚሰሩ ሰዎች በቤተ መቅደስ ውስጥ ሆነው ኢየሱስን ለመከታተል መሞከራቸው ምን ያሳያል?