"ከነቢዩም ከኤልያስ እንዲህ የሚል ጽሑፍ መጣለት፦ አባትህ ዳዊት አምላክ እግዚአብሔር እንዲህ ይላል፦ በአባትህ በኢዮሳፍጥ መንገድ፣ በይሁዳም ንጉሥ በአሳ መንገድ አልሄድህምና… እግዚአብሔር ሕዝብህን፣ ልጆችህንም፣ ሚስቶችህንም፣ ንብረትህንም ሁሉ በታላቅ መቅሰፍት ይመታል" (2ኛ ዜና 21፥12-14)። በመጽሐፍ ቅዱስ ታሪክ ውስጥ፣ ነቢዩ ኤልያስ በእሳት ሠረገላ ወደ ሰማይ ያረገው የይሁዳው ንጉሥ ኢዮራም ከመንገሡ በፊት እንደነበር የነገሥታት መጽሐፍ የዘመን ቅደም ተከተል የሚያሳይ ይመስላል። ነገር ግን ኤልያስ ከዓመታት በኋላ ለኢዮራም ደብዳቤ መላኩ ለብዙዎች የዘመን አቆጣጠር እንቆቅልሽ ሆኖ ይነሳል።
በታሪካዊና ትንቢታዊ አውዱ፣ ይህንን እንቆቅልሽ ለመፍታት ሁለት አበይት መጽሐፍ ቅዱሳዊ ማብራሪያዎች አሉ። የመጀመሪያው፣ የሁለተኛ ነገሥታት መጽሐፍ ምዕራፍ ሁለት (የኤልያስ ማረግ) የተጻፈው በታሪካዊ የጊዜ ቅደም ተከተል ሳይሆን፣ በርዕሰ ጉዳይ ትስስር ላይ ተመሥርቶ መሆኑን ምሁራን ያስረዳሉ። ይህ ማለት ኤልያስ ያረገው ኢዮራም በይሁዳ ከነገሠና ኃጢአት መሥራት ከጀመረ በኋላ ነበር ማለት ነው። ኢዮራም ከአባቱ ከኢዮሳፍጥ ጋር አብሮ በጋራ ይገዛ ስለነበር፣ ኤልያስ በምድር ላይ በነበረበት የመጨረሻ ጊዜ ይህንን የፍርድ ደብዳቤ አዘጋጅቶ ልኮለታል የሚለው እጅግ ታማኝ የሆነው ታሪካዊ ትንታኔ ነው።
ሁለተኛው ሥነ-መለኮታዊ ትንታኔ ደግሞ፣ እግዚአብሔር በነቢዩ ኤልያስ መንፈስ ላይ የወደፊቱን ጊዜ ገልጦለት፣ ኢዮራም ወደፊት ለሚሠራው ከባድ ኃጢአት አስቀድሞ በትንቢት ደብዳቤውን ጽፎ አስቀምጦ ሊሆን ይችላል የሚል ነው። ነቢያት ወደፊት የሚሆነውን ነገር በመንፈስ ቅዱስ መሪነት አስቀድመው ያውጁ ነበር። ኤልያስ ከማረጉ በፊት ይህንን ደብዳቤ ለደቀ መዝሙሩ ለኤልሳዕ ወይም ለሌላ ነቢይ አደራ በመስጠት፣ ጊዜው ሲደርስና ኢዮራም ወንድሞቹን ሲገድል ደብዳቤው እንዲደርሰው አድርጓል ማለት ነው። ሁለቱም ማብራሪያዎች የእግዚአብሔርን ቃል እውነተኛነትና የነቢዩን ሥልጣን ያረጋግጣሉ።
በዚህ ታሪካዊ ክስተት ውስጥ የምናየው ትልቁ ውጥረት፣ በሰው ልጅ የጊዜ ስሌትና በእግዚአብሔር ትንቢታዊ ጣልቃ ገብነት መካከል ያለው ነው። ንጉሥ ኢዮራም ወንድሞቹን ገድሎ፣ ሕዝቡንም በጣዖት አምልኮ ሲያረክስ፣ የገሰጸው ነቢይ አልነበረም። ምናልባትም ኃጢአቱን የሚቃወም ድምፅ እንደሌለ አስቦ ይሆናል። ነገር ግን እግዚአብሔር በጊዜና በቦታ የማይወሰን አምላክ በመሆኑ፣ ምድርን የለቀቀውን የኤልያስን ቃል እንኳ ተጠቅሞ የፍርድ መልእክቱን አደረሰው። ይህ የሚያሳየው የእግዚአብሔርን የፍርድ ቃል ማንም ምድራዊ ኃይል ሊያመልጠው እንደማይችል ነው።
ይህ ትምህርት በዘመናችን ላለን የእምነት ሰዎች ስለ እግዚአብሔር ቃል ዘላለማዊነትና አሠራር ጥልቅ መመሪያ ይሰጠናል። የእግዚአብሔር ቃል በጊዜ አይገደብም፤ የተነገረው ትንቢትና የተጻፈው ማስጠንቀቂያ ዘመናትን ተሻግሮ ኃጢአተኛውን ያገኘዋል። እኛ ዛሬም ብንሆን፣ መጽሐፍ ቅዱስ ከሺህ ዓመታት በፊት የተጻፈ ቢሆንም፣ ለእኛ ጊዜ የተላከ የእግዚአብሔር ቀጥተኛ ደብዳቤ መሆኑን ማወቅ አለብን። ኢዮራም የኤልያስን ደብዳቤ ችላ ብሎ ለከባድ መቅሰፍት እንደተዳረገ ሁሉ፣ እኛም ቃሉን ችላ ካልን ውጤቱ ከባድ ይሆናል።
በማጠቃለያው፣ ኤልያስ ለኢዮራም ደብዳቤ የላከው ከማረጉ በፊት አስቀድሞ በመጻፍ ወይም ኢዮራም ገና በጋራ መንገሥ በጀመረበት ወቅት ነው። ከዚህ ታሪክ የምንማረው ውድ እውነት ይህ ነው፤ "የእግዚአብሔር ቃል ዘመናትን ተሻግሮ የሚሠራ ሕያው መልእክት ነው፤ ማንም ሰው በኃጢአቱ ተደብቆ መለኮታዊውን ፍርድ ሊያመልጥ አይችልም።"