ሐዋርያው ጳውሎስ የክርስቶስን ፍቅር ታላቅነት ሲገልጽ፣ አማኞች "ከመታወቅ የሚያልፈውን የክርስቶስን ፍቅር ታውቁ ዘንድ" በማለት አስደናቂ የሆነ ተቃርኖ (ፓራዶክስ) ይጠቀማል (ኤፌሶን 3፡19)። ይህ ቃል በአንድ በኩል ፍቅሩን "እንድናውቅ" ሲያሳስብ፣ በሌላ በኩል ደግሞ ያ ፍቅር ማንም ሰው አውቆ ሊጨርሰው "ከመታወቅ የሚያልፍ" መሆኑን በማስረገጥ የጸጋውን ወሰን የለሽነት ያሳያል።
በታሪካዊና ስነ-መለኮታዊ ትንታኔ፣ "እውቀት" (ግኖሲስ) ብዙውን ጊዜ በአእምሮና በሎጂክ የሚገኝን መረዳት ያመለክታል። ጳውሎስ ግን የክርስቶስ ፍቅር ከሰው ልጅ አእምሮአዊ ትንታኔና የሂሳብ ስሌት እጅግ የራቀ መሆኑን ያስተምራል። የሰው ልጅ ፍቅር ምክንያታዊ ነው፤ የሚወደውን ይወዳል። የክርስቶስ ፍቅር ግን ኃጢአተኞችን፣ ጠላቶችንና ዓመጸኞችን የሚወድ በመሆኑ፣ የሰውን የተፈጥሮ እውቀትና ግንዛቤ ሙሉ በሙሉ የሚያልፍ መለኮታዊ ጥበብ ነው።
ይህ ፍቅር በአእምሮ ተጠንቶ የሚያልቅ ሳይሆን፣ በሕይወት ልምምድ ዘወትር የሚቀመስ ነው። ባህርን ጠጥቶ መጨረስ ባይቻልም፣ በባህሩ ውስጥ መዋኘትና መደሰት ግን ይቻላል። የክርስቶስ ፍቅርም እንዲሁ ነው። ማንም ሰው የክርስቶስን ፍቅር ሙሉ በሙሉ አውቄዋለሁ ሊል አይችልም፤ ነገር ግን በየዕለቱ ከዚህ ፍቅር እየጠጣና ፍቅሩን በልምምድ እያወቀው ወደፊት ያድጋል። እውነተኛ መንፈሳዊ እውቀት የሚመነጨው ከዚህ ልምምድ ነው።
የዚህ ፍቅር ማሳያ የሆነው የክርስቶስ መስቀል ነው። የክብር ጌታ ስለ ሰው ልጆች ኃጢአት ሲል መዋረዱና ሞትን መቀበሉ በማንኛውም ሰብዓዊ ፍልስፍና ሊታወቅና ሊደረስበት የማይችል የፍቅር ጫፍ ነው። ይህ ከመታወቅ የሚያልፍ ፍቅር በልባችን ሲፈስ፣ እኛም በተራችን ሌሎችን ያለ ቅድመ ሁኔታ መውደድን እንማራለን።
ቃሉ ለእኛም ስለ እግዚአብሔር ያለንን መረዳት ያሰፋልናል። ዛሬ ብዙዎቻችን እግዚአብሔርን በአእምሮአችን ዕውቀት ብቻ ለመወሰን እንሞክራለን። ነገር ግን እውነተኛ ክርስትና እግዚአብሔርን በንድፈ ሃሳብ ማወቅ ብቻ ሳይሆን፣ አእምሮን የሚያልፈውን ፍቅሩን በልባችን መለማመድ ነው። በጭንቀታችን፣ በውድቀታችንና በድካማችን ጊዜ ሁሉ፣ ይኼ የሚያልፈው ፍቅሩ እንደሚሸፍነን ማወቅ ታላቅ መጽናኛችን ነው።
የእግዚአብሔር ማንነት ራሱ ፍቅር ነው። ቃሉ "ፍቅር ከእግዚአብሔር ስለ ሆነ… እግዚአብሔር ፍቅር ነውና" (1 ዮሐንስ 4፡7-8) እንደሚል፣ ይህንን ከመታወቅ የሚያልፍ መለኮታዊ ፍቅር እያጣጣምንና ለሌሎችም እያካፈልን በመንፈሳዊ ሕይወታችን ልናድግ ይገባል።