"እናንተ ግብዞች ጻፎችና ፈሪሳውያን፥ መንግሥተ ሰማያትን በሰው ፊት ስለምትዘጉ ወዮላችሁ፤ እናንተ አትገቡም የሚገቡትንም እንዳይገቡ ትከለክላላችሁና" (ማቴዎስ 23:13) በማለት ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የተናገረው ቃል፣ በመንፈሳዊው ዓለም ውስጥ እውነተኛ ሃይማኖት እና ሐሰተኛ ሃይማኖታዊ ትዕይንት ያላቸውን ፍጥጫ በግልጽ ያሳያል። በዚህ ክፍል ውስጥ "ወዮላችሁ" የሚለው ቃል መለኮታዊ የፍርድ አዋጅን እና እጅግ ከባድ የሆነ መንፈሳዊ ቁጣን ሲያመለክት፣ "ግብዞች" የሚለው ደግሞ ውስጣቸው የረከሰ ሆኖ ሳለ በውጫዊ ማንነታቸው ጻድቅ መስለው የሚታዩትን የሃይማኖት መሪዎች ያሳያል። ይህ ንግግር እግዚአብሔር የሚፈልገው የልብን ንጽህና እንጂ፣ ሰውን ለማሳየት የሚደረግን ሃይማኖታዊ ጭምብል አለመሆኑን የሚያስገነዝብ ታላቅ መለኮታዊ እውነት ነው።
የዚህን ንግግር ታሪካዊ እና ባህላዊ ዳራ በጥልቀት ስንመለከት፣ ጌታ ኢየሱስ ይህንን ከባድ ተግሣጽ የሰጠው የሃይማኖት መሪዎቹ የእግዚአብሔርን ሕግ እና የሙሴን ወንበር ተቆጣጥረው፣ ነገር ግን ሕጉን ለራሳቸው ክብር እና ጥቅም ብቻ በማዋላቸው መሆኑን እንረዳለን (ማቴዎስ 23:2)። በዚያ ዘመን ጻፎች እና ፈሪሳውያን የእስራኤል መንፈሳዊ መሪዎች እና የሕግ አስከባሪዎች ነበሩ። ነገር ግን ሕዝቡን ወደ እግዚአብሔር ከማቅረብ ይልቅ፣ በሰዎች ትከሻ ላይ ከባድ እና ሊሸከሙት የማይችሉትን የትውፊት ቀንበር በመጫን ራሳቸው ግን በጣት እንኳ ሊነኩት አልፈቀዱም (ማቴዎስ 23:4)። ይህም ሁኔታ ሕጉ በተሰጠበት በመለኮታዊው የፍቅር ዓላማ እና መሪዎቹ በፈጠሩት ጨቋኝ ሥርዓት መካከል ያለውን ከፍተኛ ውጥረት በግልጽ ያሳያል።
በዚህ መለኮታዊ ትምህርት ውስጥ ያለው ትልቁ መንፈሳዊ ውጥረት፣ በውጫዊ ሃይማኖታዊ ሥርዓት እና በውስጣዊ ጽድቅ መካከል ባለው መዛባት ላይ ይገኛል። ጌታችን እነዚህን መሪዎች ከባድ ፍርድ ያወጀባቸው አዝሙድንና ከሙንን አሥራት እያወጡ፣ ነገር ግን በሕግ ውስጥ ዋና የሆኑትን ፍትሕን፣ ምሕረትንና ታማኝነትን በመተዋቸው ነው (ማቴዎስ 23:23)። ትንኝን እያጠሩ ግመልን የሚውጡ መሆናቸውን በመግለጽ (ማቴዎስ 23:24)፣ ለጥቃቅን ባህላዊ ሥርዓቶች ከፍተኛ ትኩረት እየሰጡ፣ ታላላቆቹን የእግዚአብሔርን ባሕርያት ግን ወደ ጎን ማለታቸውን አጋልጧል። እግዚአብሔር የሚመዝነው የውጭውን ጽዋ እና ጻሕል ንጽሕና ሳይሆን፣ በውስጥ ያለውን የስስት እና የርኩሰት ሐሳብ ነው (ማቴዎስ 23:25)። ይህ የሚያሳየው ሥጋዊ ትዕይንት በእግዚአብሔር ፊት ፈጽሞ ተቀባይነት እንደሌለው ነው።
በተጨማሪም ይህ ተግሣጽ የሃይማኖት መሪዎቹ በእግዚአብሔር ነቢያት ላይ የፈጸሙትን ታሪካዊ ክፋት እና የልብ ድንዛዜ በጉልህ የሚያሳይ ነው። ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ፈሪሳውያኑን በውጭ አምረው ከሚታዩ ነገር ግን በውስጣቸው የሙታን አጥንት ከሞላባቸው በኖራ ከተለሰኑ መቃብሮች ጋር አመሳስሏቸዋል (ማቴዎስ 23:27)። አባቶቻቸው የገደሏቸውን የነቢያትን መቃብር እያሠሩ፣ እነርሱ ደግሞ ራሱን የሕይወት ጌታ የሆነውን ክርስቶስን ለመስቀል በማሴር የአባቶቻቸውን የክፋት መስፈሪያ ሞልተዋል (ማቴዎስ 23:32)። የዚህ ሁሉ ተንኮል እና መንፈሳዊ ዕውርነት መጨረሻ፣ ከጻድቁ ከአቤል ደም ጀምሮ እስከ ዘካርያስ ደም ድረስ በምድር ላይ የፈሰሰው የጻድቃን ደም ሁሉ በእነርሱ ላይ እንዲደርስ የሚያደርግ ማምለጫ የሌለው መለኮታዊ የቁጣ ፍርድ ነው።
ብዙ ጊዜ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ውጫዊ በሆነ ሃይማኖታዊ እንቅስቃሴ ብቻ ተጠምደን፣ ውስጣዊ የሆነውን የልብ ቅድስናን፣ ፍትሕን እና ለሰዎች የምናሳየውን ምሕረት እንዘነጋለን። የፈሪሳውያን እርሾ የሆነው ግብዝነት ዛሬም ቢሆን በቀላሉ ወደ መንፈሳዊ ሕይወታችን ሰርጎ ሊገባ ይችላል። ስለዚህ ሰዎችን ለማሳየት እና ከሰው ክብርን ለማግኘት ከሚደረግ ከማንኛውም ሥጋዊ ሃይማኖታዊ ትዕይንት ርቀን፣ በእግዚአብሔር ፊት ብቻ እውነተኛ እና ንጹሕ የሆነ የክርስትና ሕይወት ልንመራ ይገባል።
በማጠቃለያው፣ ኢየሱስ ጻፎችን እና ፈሪሳውያንን አጥብቆ የገሰጻቸው ሃይማኖትን ከእግዚአብሔር ጋር ህብረት ከማድረግ ይልቅ የስልጣን እና የግብዝነት መሣሪያ በማድረጋቸው መሆኑን ይህ ቃል አጥብቆ ያስተምረናል። እግዚአብሔር አምላክ የሚፈልገው የተሰበረ መንፈስን እና ንጹሕ ልብን እንጂ፣ ላዩን ያማረ ሃይማኖታዊ ጭምብልን አይደለም። እኛም የቆምነው በእግዚአብሔር ጸጋ በመሆኑ፣ ዘወትር ልባችንን ለእግዚአብሔር ቃል ብርሃን ክፍት አድርገን በትሕትና ልንመላለስ ተጠርተናል። ነቢዩ ሚክያስ "ሰው ሆይ፥ መልካሙን ነግሮሃል፤ እግዚአብሔርም ከአንተ ዘንድ የሚሻው ምንድር ነው? ፍርድን ታደርግ ዘንድ፥ ምሕረትንም ትወድ ዘንድ፥ ከአምላክህም ጋር በትሕትና ትሄድ ዘንድ አይደለምን?" (ሚክያስ 6:8) በማለት እንዳሳሰበው፣ እኛም ቃሉን በተግባር በመኖር እግዚአብሔርን ደስ እያሰኘን ልንመላለስ ይገባል።