"ስትጸልዩም እንደ ግብዞች አትሁኑ፤ ለሰው ይታዩ ዘንድ በምኵራብና በመንገድ ማዕዘን ቆመው መጸለይን ይወዳሉና፤ እውነት እላችኋለሁ፥ ዋጋቸውን ተቀብለዋል" (ማቴዎስ 6:5)። የመጽሐፍ ቅዱስ ምሁራንና የሥነ መለኮት አጥኚዎች እንደሚያብራሩት፣ በዚህ ክፍል "ግብዞች" ተብሎ የተተረጎመው ቃል በግሪክኛው ‘ሁፖክሪቴስ’ ሲሆን፣ ትርጉሙም በጥንቱ ዘመን መድረክ ላይ ጭምብል አጥልቀው የሚጫወቱትን የትወና ባለሙያዎች (ተዋንያን) ያመለክታል። ኢየሱስ ይህንን ቃል ሲጠቀም፣ ጸሎትን ከእግዚአብሔር ጋር ከሚደረግ እውነተኛና የልብ ግንኙነት ይልቅ፣ የሰዎችን አድናቆት ለማትረፍ እንደ ሥነ ጥበባዊ ትርኢት የሚጠቀሙበትን ሰዎች መንፈሳዊ ድንዛዜ የሚያጋልጥ ጥልቅ መለኮታዊ እውነት እያስተማረ ነበር።
በአንደኛው መቶ ክፍለ ዘመን በነበረው የአይሁድ ማኅበረሰብ ባሕልና ሃይማኖታዊ ሥርዓት፣ ጸሎት እጅግ የተከበረና የጽድቅ መለኪያ ተደርጎ ይቆጠር ነበር። በወቅቱ የነበሩት ፈሪሳውያንና የሃይማኖት መሪዎች በቀን ሦስት ጊዜ የመጸለይ ልማድ ነበራቸው። ነገር ግን የጸሎቱ ሰዓት ሲደርስ፣ ሆን ብለው ሰው ወደሚበዛባቸው አደባባዮችና የምኵራብ ማዕዘኖች በመሄድ፣ እጆቻቸውን ወደ ላይ አንስተው በከፍተኛ ድምጽ ይጸልዩ ነበር። ኢየሱስ ይህንን የልብ መታወር አጥብቆ ሲቃወም፣ ቅዱስ የሆነውን የአምልኮ ጊዜ ለግል ክብርና ለማኅበራዊ ተቀባይነት ማግኛ መሣሪያ ማድረጋቸውን በመንቀፍ፣ በወቅቱ ከነበረው ሃይማኖታዊ ልማድ ጋር እጅግ ከባድ የሥነ መለኮት ውጥረት ፈጠረ።
በዚህ ትምህርት ውስጥ ያለው ዋነኛ መንፈሳዊ ውጥረት፣ የእግዚአብሔርን ክብር ከመፈለግ ይልቅ የሰውን ጭብጨባ መሻት ከሚያመጣው መንፈሳዊ ውድቀት ጋር የተያያዘ ነው። ጸሎት ወደ ሰማይ ዙፋን የምንቀርብበት ታላቅ የጦር መሣሪያ እንጂ የሰዎችን ትኩረት የምንሰርቅበት መድረክ አይደለም። ጠላት ሁልጊዜ አማኞችን በትዕቢት እያታለለ፣ መንፈሳዊ ልምምዳቸውን ወደ ግብዝነት እንዲቀይሩ አጥብቆ ይዋጋቸዋል። እውነተኛ አማኞች ይህንን ሕያው ቃል በመታጠቅ፣ የጨለማውን የግብዝነት አሠራር አፍርሰው፣ በድብቅ ሥፍራ ጌታን በመፈለግ ትክክለኛውን የመንፈስ ቅዱስ ኃይል መላበስ አለባቸው።
ከግብዞች ጸሎት በተቃራኒ፣ እውነተኛ ጸሎት ፍጹም ቅንነትንና ልብን በእግዚአብሔር ፊት ማፍሰስን ይጠይቃል። ኢየሱስ ይህንን ትምህርት ሲሰጥ የኅብረት ወይም የአደባባይ ጸሎትን መከልከሉ አልነበረም፤ ነገር ግን የጸሎቱ ዋነኛ አድማጭ እግዚአብሔር ብቻ ሊሆን እንደሚገባ ማስተማሩ ነው። ግብዞች የሰውን ጭብጨባ አግኝተው ምድራዊ ዋጋቸውን ሲቀበሉ፣ እውነተኛ አምላኪዎች ግን የልባቸውን መዝጊያ ዘግተው፣ ከማንም ሳይደብቁ ኃጢአታቸውን፣ ድካማቸውንና ፍላጎታቸውን ለሰማያዊው አባታቸው ያቀርባሉ። እግዚአብሔር የሚመለከተው የቃላትን ማማር ወይም የድምጽን ከፍታ ሳይሆን፣ የተሰበረውንና እርሱን ብቻ የተጠማውን ትሑት ልብ ነው።
ከዚህ ታላቅ የጌታ ቃል ጀርባ የምናገኘው ተግባራዊ የሕይወት ትምህርት፣ በዕለት ተዕለት የክርስትና ጉዟችን ከምንኖረው የጸሎት ሕይወት ጋር በጥብቅ የተቆራኘ ነው። ዛሬም ቢሆን እኛ ክርስቲያኖች በመንገድ ማዕዘን ባንቆምም፣ በጸሎት ስብሰባዎች ላይ ሰዎችን ለማስደመም ብለን ቃላትን ስንመርጥ ወይም መንፈሳዊነታችንን ለማሳየት ስንሞክር በግብዝነት ወጥመድ ውስጥ ልንወድቅ እንችላለን። እውነተኛ የክርስትና ሕይወት ሞተር የሚገኘው ማንም በማያየን የጓዳ ጸሎታችን ውስጥ ነው። ስለዚህ ራሳችንን ከማንኛውም ዓይነት መንፈሳዊ ትዕይንት አጽድተን፣ ከአባታችን ጋር ያለንን የተሰወረ የፍቅር ግንኙነት ልናሳድግና በመንፈስ ልንጎለብስ ይገባል።
በመጨረሻም፣ በጸሎት እንደ ግብዞች አለመሆን ማለት የሐሰት ጭምብላችንን አውልቀን በእውነተኛ ማንነታችን በእግዚአብሔር ፊት መቅረብ ማለት ነው። አምላካችን የተሰወረውን የሚያይና ለድካማችን የሚራራ ቸር አባት በመሆኑ፣ ያለምንም ግብዝነት በፍጹም መታመን ወደ እርሱ ልንቀርብ ይገባል። ጸሎታችን ከሰው ዕይታ ነፃ ሲወጣ፣ ሰማያዊው አባታችን ጸጋውን አትረፍርፎ ያፈስልናል። ስለዚህ የልባችንን በር ለእግዚአብሔር ብቻ ከፍተን በእውነተኛ አምልኮ እንድንመላለስ ቃሉ ይህንን ታላቅ የጸሎት ሚስጥር አጥብቆ ይመክረናል፦ አንተ ግን ስትጸልይ፥ ወደ እልፍኝህ ግባ መዝጊያህንም ዘግተህ በስውር ላለው አባትህ ጸልይ፤ በስውር የሚያይ አባትህም በግልጥ ይከፍልሃል (ማቴዎስ 6:6)።