የ1ኛ ዮሐንስን መጽሐፍ የጻፈው ማን ነው?

የእግዚአብሔር ቃል በዚህ መልእክት መግቢያ ላይ "ስለ ሕይወት ቃል ከመጀመሪያው የነበረውንና የሰማነውን በአይኖቻችንም ያየነውን የተመለከትነውንም እጆቻችንም የዳሰሱትን እናወራለን" በማለት ይጀምራል (1ኛ ዮሐንስ 1:1)። በዚህ መጽሐፍ ውስጥ ጸሐፊው የራሱን ስም በግልጽ ባይጠቅስም፣ ቃላቱ የሚያሳዩት ክርስቶስን በአካል ያየ፣ የሰማና የዳሰሰ የቅርብ የዐይን እማኝ መሆኑን ነው። ይህ የቅርብ ምስክርነት የጸሐፊውን ማንነት ወደ አንድ የተለየ ሐዋርያ ይጠቁማል።

በታሪካዊው አውድ፣ የጥንቷ ቤተ ክርስቲያን አባቶችና ታሪክ ጸሐፊዎች፣ ለምሳሌ እንደ ኢራኒየስ፣ ቀሌምንጦስና ተርቱሊያን የመሳሰሉት፣ ይህንን መልእክት የጻፈው የዘብዴዎስ ልጅ ሐዋርያው ዮሐንስ መሆኑን በአንድ ድምፅ ይመሰክራሉ። በመጀመሪያው መቶ ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ ዮሐንስ በኤፌሶን ከተማ አካባቢ በታላቅ የሽማግሌነት ሥልጣን ያገለግል ስለነበር፣ መልእክቱን ለሚያነቡት አጥቢያዎች ስሙን መጥቀስ ሳያስፈልገው ማንነቱ በግልጽ ይታወቅ ነበር። አጻጻፉም የሐዋርያዊ ሥልጣን ክብደት ያለው ነው።

ከሥነ-መለኮት አንጻር፣ የዚህ መልእክት ጸሐፊነት ከዮሐንስ ወንጌል ጋር ባለው ጥልቅ የቃላትና የሃሳብ መመሳሰል ይረጋገጣል። ሁለቱም መጻሕፍት "ብርሃን"፣ "ጨለማ"፣ "ሕይወት"፣ "እውነት"፣ "ፍቅር" እና "ቃል" የሚሉትን መሠረታዊ የሥነ-መለኮት ቃላት በተመሳሳይ መንገድ ይጠቀማሉ። ይህ የአጻጻፍ ስልትና ጥልቅ መንፈሳዊ ፍልስፍና የሐዋርያው ዮሐንስ ልዩ መለያ ሲሆን፣ እግዚአብሔር ፍቅር መሆኑን የሚያስረዳበት መንገድ ጸሐፊው ከክርስቶስ ደረት ላይ የተጠጋው ያ ፍቅርን የተማረ ደቀ መዝሙር መሆኑን ያሳያል።

ይህንን ሀሳብ የሚያጠናክሩት የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍሎች የዮሐንስ ወንጌል መግቢያና የዚህ መልእክት መግቢያ መመሳሰል ናቸው። ወንጌሉ "በመጀመሪያ ቃል ነበረ" ሲል (ዮሐንስ 1:1)፣ መልእክቱ ደግሞ "ከመጀመሪያ ስለ ነበረው የሕይወት ቃል" ይናገራል (1ኛ ዮሐንስ 1:1)። ጌታ ኢየሱስ አዲስ ትእዛዝ እንደሰጣቸው በወንጌሉ የጻፈው ዮሐንስ (ዮሐንስ 13:34)፣ በመልእክቱም ላይ ስለ አዲሱ የፍቅር ትእዛዝ አበክሮ ያስተምራል (1ኛ ዮሐንስ 2:8)።

ቃሉ ለእኛም ስለ መጽሐፍ ቅዱስ እውነተኛነት ታላቅ መተማመንን ይሰጠናል። እኛ የምናነበው ቃል በሩቅ በተሰሙ አፈ-ታሪኮች ላይ የተመሠረተ ሳይሆን፣ የክርስቶስን የልብ ትርታ በቅርብ ባዳመጠና ህማሙን በተካፈለ እውነተኛ የዐይን ምስክር የተጻፈ ነው። ስለዚህ፣ በዚህ መልእክት ውስጥ ያለውን የፍቅርና የቅድስና ትምህርት ያለምንም ጥርጥር በልባችን ልንቀበለው ይገባል።

እውነተኛ ምስክርነት ከተግባራዊ ልምምድ ይመነጫል። "የእግዚአብሔርን ቃል በሥልጣን ለማስተማር፣ መጀመሪያ የእግዚአብሔርን ልጅ በቅርበት መዳሰስና መለማመድ ግድ ነው" እንደሚባለው፣ እኛም ቃሉን ከጻፈው ሐዋርያ ሕይወት እውነተኛውን የክርስቶስን ፍቅርና ብርሃን ዘወትር ልንማር ይገባል።