ኢየሱስ በምሳሌ ለምን አስተማረ?

"ስለ ምን በምሳሌ ትነግራቸዋለህ? ብለው ጠየቁት። እርሱም መልሶ እንዲህ አላቸው፦ ለእናንተ የመንግሥተ ሰማያትን ምሥጢር ማወቅ ተሰጥቶአችኋል፥ ለእነርሱ ግን አልተሰጣቸውም" (ማቴዎስ 13:10-11) በማለት ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የተናገረው ቃል፣ መለኮታዊው አስተምህሮው የተለየ ጥበብ እና ዓላማ ያለው መሆኑን ያሳያል። "ምሳሌ" የሚለው ቃል በመጽሐፍ ቅዱሳዊ ዐውድ ሰማያዊ እና መንፈሳዊ እውነታዎችን ምድራዊ ከሆኑ የዕለት ተዕለት ክስተቶች ጋር በማነጻጸር የሚቀርብ ጥልቅ የትምህርት ዘይቤ ነው። ኢየሱስ ይህንን የማስተማሪያ መንገድ የመረጠው እውነትን ከሰዎች ለመደበቅ ሳይሆን፣ የእግዚአብሔርን ቃል ለመቀበል በተዘጋጀ ልብ እና በደነደነ ልብ መካከል ያለውን መንፈሳዊ ልዩነት በሚገባ ለማሳየት ነው።

የዚህን የማስተማሪያ ዘዴ ታሪካዊ እና ሃይማኖታዊ ዳራ በጥልቀት ስንመለከት፣ ጌታ ኢየሱስ አገልግሎቱን በጀመረበት ወቅት በእስራኤል ህዝብ እና በሃይማኖት መሪዎች ዘንድ የነበረውን ከፍተኛ መንፈሳዊ ድንዛዜ እንረዳለን። ጻፎች እና ፈሪሳውያን የክርስቶስን ተአምራት እያዩ እና ሕያው ትምህርቱን እየሰሙ ልባቸውን ስላደነደኑ፣ ኢየሱስ ቀጥተኛ ከሆነው ትምህርት ይልቅ ወደ ምሳሌ አስተምህሮ ተሸጋገረ። ይህ ድርጊት በነቢዩ ኢሳይያስ "መስማትን ትሰማላችሁና አታስተውሉም፥ ማየትንም ታያላችሁና አትመለከቱም" (ማቴዎስ 13:14) ተብሎ የተነገረው ትንቢት ፍጻሜውን እንዲያገኝ ያደረገ መንፈሳዊ እና ህጋዊ የፍርድ እርምጃ ነበር። እውነትን ለሚጠሉ እና ሊነቅፉ ለሚፈልጉ የሃይማኖት መሪዎች ምሳሌዎቹ እንደ ተቆለፈ በር ሲሆኑባቸው፣ እውነትን ለሚጠሙ ደቀ መዛሙርት ግን የሰማይን ደጃፍ የሚከፍቱ መንፈሳዊ ቁልፎች ነበሩ።

በመንፈሳዊው ዓለም ውስጥ የምሳሌ አስተምህሮ እንደ መለኮታዊ ማጣሪያ ሆኖ ያገለግላል። የእግዚአብሔር መንግሥት ምሥጢር እጅግ ክቡር እና ቅዱስ በመሆኑ፣ በእምነት እና በትሕትና ለሚቀርቡት በጸጋ ይገለጣል እንጂ በክፋት ለተሞሉ ሰዎች አይሰጥም (ማርቆስ 4:11)። ጌታችን ቅዱስ የሆነውን ለውሾች እንዳንሰጥ እና ዕንቁዎቻችንንም በእሪያዎች ፊት እንዳንጥል ያስተማረውን ቃል (ማቴዎስ 7:6) በተግባር ያሳየው በዚሁ በምሳሌ ትምህርቱ ነው። ምሳሌዎቹ የሰዎችን ልብ ይመረምራሉ፤ እውነትን የሚፈልጉ ሰዎች ትርጉሙን እንዲያብራራላቸው በጉጉት ወደ ክርስቶስ እግር ስር ሲቀርቡ፣ ትዕቢተኞች ግን እንደ ተራ ተረት ቆጥረውት ይገፋሉ። ስለዚህም ምሳሌዎቹ በተመሳሳይ ጊዜ ለትሑታን የብርሃን ምንጭ፣ ለትዕቢተኞች ደግሞ የፍርድ መጋረጃ ሆነው አገልግለዋል።

በተጨማሪም የክርስቶስ ምሳሌዎች ማለቂያ የሌለውን መለኮታዊ ጥበብ ውስን ከሆነው የሰው ልጅ አእምሮ ጋር ለማገናኘት የተዘረጋ ታላቅ መንፈሳዊ ድልድይ ናቸው። ጌታችን ዘርን፣ መረብን፣ ጠፍቶ የተገኘን በግ እና የተደበቀን ሀብት በመጠቀም የሰማይን መንግሥት ምሥጢር አስተማረ። ይህም ያደረገው "በምሳሌ አፌን እከፍታለሁ፥ ዓለም ከተፈጠረ ጀምሮ የተሰወረውንም እናገራለሁ" (ማቴዎስ 13:35) የተባለው የነቢዩ ቃል እንዲፈጸም ነው። ረቂቅ የሆኑትን የእግዚአብሔርን አሰራሮች፣ የጸጋውን ስፋት እና የፍርዱን ጥብቅነት ተራው ህዝብ በቀላሉ ሊረዳው በሚችለው መንገድ ማቅረቡ፣ የእግዚአብሔር መንግሥት ለሁሉም የሰው ልጅ ክፍት መሆኗን በግልጽ ያሳያል። የዕለት ተዕለት ሕይወት ክስተቶች ታላላቅ ሰማያዊ እውነታዎችን የሚሸከሙ መሆናቸውንም በዚህ መንገድ አረጋግጧል።

የእግዚአብሔርን ቃል ስንሰማ ወይም ስናነብ ልባችን እንደ ደነደነ መሬት እንዳይሆን እጅግ ልንጠነቀቅ ይገባል። ጌታ ዛሬም ቢሆን የቃሉን ምሥጢር እና የሕይወትን ጥልቅ እውነት የሚገልጠው፣ ቃሉን ለመስማት ለሚጓጉ እና በመንፈስ ቅዱስ አጋዥነት እውነትን ለሚፈልጉ ትሑታን ልቦች ብቻ ነው። የእግዚአብሔርን ድምጽ ለመስማት በመንፈሳዊ ንቃት መመላለስ እና መንፈስ ቅዱስ የቃሉን ብርሃን እንዲያበራልን ዘወትር በጸሎት መትጋት እንዳለብን ይህ የምሳሌ አስተምህሮ አጥብቆ ያስተምረናል።

በማጠቃለያው፣ ኢየሱስ በምሳሌ ማስተማሩ የእግዚአብሔርን ፍጹም ጥበብ፣ የጸጋውን ባለጠግነት እና የፍርዱን ጽድቅ አጣምሮ የሚያሳይ መለኮታዊ ስልት ነው። ምሳሌዎቹ የልባችንን ትክክለኛ ሁኔታ የሚያሳዩ መንፈሳዊ መስተዋቶች በመሆናቸው፣ ወደ እግዚአብሔር ቃል በምንቀርብበት ጊዜ ሁሉ ከልብ የሆነ መንፈሳዊ ረሃብ እና ጥማት ሊኖረን ይገባል። እውነት የሚገለጠው ፈላጊ ለሆኑት ብቻ በመሆኑ፣ የቃሉ ምሥጢር እንዲገባን አይኖቻችንን እንዲከፍትልን ወደ ጌታ መጸለይ ይኖርብናል። ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የምሳሌዎቹን መልእክት ሲቋጭ "የሚሰማ ጆሮ ያለው ይስማ" (ማቴዎስ 13:9) በማለት እንዳሳሰበን፣ እኛም ዘወትር የእግዚአብሔርን ቃል በማስተዋል ለመስማት የተከፈተ መንፈሳዊ ጆሮ እና የታዘዘ ልብ ሊኖረን ይገባል።