"ስትጸልዩም እንደ ግብዞች አትሁኑ፤ ለሰው ይታዩ ዘንድ በምኩራብና በመንገድ ማዕዘን ቆመው መጸለይን ይወዳሉና፤ እውነት እላችኋለሁ፥ ዋጋቸውን ተቀብለዋል" (ማቴ 6:5) በማለት ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ በተራራው ስብከቱ ላይ ጥልቅ የሆነ መንፈሳዊ ትምህርት አስተላልፏል። በግሪኩ ቋንቋ "አፔኮ" ተብሎ የተጻፈው ቃል፣ በንግድ ዓለም ውስጥ "ሙሉ ክፍያ ተፈጽሟል" ወይም "የክፍያ ደረሰኝ ተቆርጧል" የሚለውን ሕጋዊ ትርጉም ይይዛል። ይህ መለኮታዊ አዋጅ፣ ግብዞች በጸሎታቸው የሚፈልጉትን ምድራዊ ክብር አግኝተው ስለጨረሱ፣ ከእግዚአብሔር ዘንድ የሚጠብቁት ምንም ዓይነት ሰማያዊ ሽልማት እንደሌለ የሚያረጋግጥ ነው።
በታሪካዊ እና ባሕላዊ አውድ ስንመለከተው፣ በጥንቱ የአይሁድ ማኅበረሰብ ዘንድ ጸሎት እጅግ የተከበረ የሃይማኖት ሥርዓት ነበር። በዘመኑ የነበሩት ፈሪሳውያን እና የሃይማኖት መሪዎች ጸሎትን ከእግዚአብሔር ጋር መገናኛ ከማድረግ ይልቅ፣ የራሳቸውን መንፈሳዊነት ለሕዝቡ ማሳያ መድረክ አድርገውት ነበር። የጸሎት ሰዓት ሲደርስ ሆን ብለው ሰው በሚበዛበት የገበያ ሥፍራ፣ በምኩራብ አደባባይ እና በመንገድ ማዕዘን ላይ ቆመው ጸሎታቸውን ያሰሙ ነበር። የዚህ ድርጊታቸው ዋነኛ ዓላማ ሰዎች ቅድስናቸውን አይተው እንዲያደንቋቸው እና ማኅበራዊ ክብራቸው ከፍ እንዲል መፈለግ ነበር።
በዚህ ታሪክ ውስጥ ያለው ሥነ-መለኮታዊ ውጥረት የሚመነጨው፣ ጸሎት ለማን ይቀርባል ከሚለው መሠረታዊ ጥያቄ ነው። ጸሎት በመንፈስ ቅዱስ አጋዥነት ልብን በሰማዩ አባት ፊት ማፍሰስ መሆን ሲገባው፣ ግብዞች ግን ጸሎታቸውን ሰዎች ወደሚሰሙት የትዕይንት መድረክ ቀይረውታል። እግዚአብሔር ልብን እንጂ ውጫዊ ገጽታን ስለማያይ፣ የሰውን አድናቆት ብቻ ፈልገው ለጸለዩ ሰዎች ያንኑ የፈለጉትን የሰዎችን ጭብጨባ ሰጥቶ ያሰናብታቸዋል። ሆኖም ይህ ምድራዊ ጭብጨባ የእግዚአብሔርን እውነተኛ ምላሽ ስለሚዘጋው፣ በመንፈሳዊው ዓለም ጸሎታቸው ፍሬ አልባ እና ባዶ ሆኖ ይቀራል።
እውነተኛ አምልኮ ውጫዊ ሥርዓትን ሳይሆን የልብን እውነት ይፈልጋል። እግዚአብሔር መንፈስ ነው፣ የሚሰግዱለትም በመንፈስና በእውነት ሊሰግዱለት ያስፈልጋቸዋል (ዮሐ 4:24)። የጴንጤቆስጤ አማኞች እንደመሆናችን መጠን፣ ጸሎታችን በመንፈስ ቅዱስ የሚመራ እንጂ ለታይታ የሚደረግ መሆን የለበትም። ሰዎች እንዲያዩልን ብለን የምንጸልይ ከሆነ፣ የእግዚአብሔርን ክብር እየሰረቅን የራሳችንን ስም እያነገሥን ነው ማለት ነው። የሰው ውዳሴ የጊዜያዊነት ባሕርይ ያለው ሲሆን፣ ይህንኑ ፈልገው የሚጸልዩ ሰዎችም በሰማያዊው መዝገብ ላይ ክፍያቸው ተፈጽሟል የሚል ማኅተም ተመትቶባቸው ይወጣሉ።
ከዚህ ጥልቅ እውነት ለእኛ የክርስትና ሕይወት የሚሆን ታላቅ መንፈሳዊ ትምህርት እናገኛለን። ዛሬ በምንኖርበት ዓለም፣ ቤተ ክርስቲያን ውስጥም ሆነ በማኅበራዊ ሚዲያ ላይ መንፈሳዊ አገልግሎታችንን ለሰው እይታ የማቅረብ ትልቅ ፈተና ተደቅኖብናል። በሚገባ ጸልየን ወይም አምልከን የሰዎችን አድናቆት ስንጠብቅ፣ እግዚአብሔር ሊሰጠን ያዘጋጀውን ታላቅ ሰማያዊ በረከት በምድራዊ ጭብጨባ እየለወጥነው መሆናችንን ልንገነዘብ ይገባል። እውነተኛ አማኝ የሰውን ፊት ሳይሆን የእግዚአብሔርን ፊት ብቻ ይፈልጋል፤ ጸሎቱም በስውር ለሚያየው አባቱ የሚቀርብ የፍቅር እና የኅብረት መዓዛ ነው።
በመጨረሻም፣ ዋጋቸውን ተቀብለዋል የሚለው ቃል ከግብዝነት ርቀን በቅንነት እንድንመላለስ የተሰጠ የእግዚአብሔር የማስጠንቀቂያ ደወል ነው። የእኛ ታላቅ ሽልማት የሰው አድናቆት ሳይሆን የእግዚአብሔር ኅልውና ነው። "እውነተኛ ጸሎት የሰውን ጆሮ ለማስደሰት የሚደረግ የግብዝነት ጩኸት ሳይሆን፣ በእልፍኝ ውስጥ ተዘግቶ የእግዚአብሔርን ልብ የሚነካና የሰማይን ደጃፍ የሚከፍት የጸጋ ቁልፍ ነው" በሚለው መንፈሳዊ እውነት ልባችን ሊታነጽ ይገባል። ይህ እውነት፣ የምናደርገውን መንፈሳዊ አገልግሎት ሁሉ ለሰው ሳይሆን ለጌታ ብቻ እያደረግን ዘላለማዊ ዋጋችንን ከእግዚአብሔር እንድንቀበል በግልጽ ያስተምረናል (ቆላ 3:23)።