ሐዋርያው ጳውሎስ በፍጥረት ውስጥ የተገለጠውን የእግዚአብሔርን ብርሃን ካብራራ በኋላ፣ ታላቅ የፍርድ ማጠቃለያ ይሰጣል፤ "ስለዚህም እግዚአብሔርን አላወቅንም ለማለት የሚያመካኙበት ምንም ምክንያት የላቸውም" (ሮሜ 1:20)። እዚህ ላይ "ምክንያት የላቸውም" የሚለው ቃል፣ በግሪኩ "አናፖሎጌቶስ" የሚል የሕግ ቃል ሲሆን፣ በፍርድ ቤት ፊት ቆሞ ራስን ለመከላከል አንዳችም መከራከሪያ ወይም ሰበብ ማጣት ማለት ነው። ይህ ማለት የሰው ልጅ በእግዚአብሔር ፍርድ ዙፋን ፊት፣ "ስለ አንተ ማንም አልነገረኝም ነበር" ብሎ ማመካኘት አይችልም።
የዚህ ቃል ሕጋዊና ሥነ ምግባራዊ ክብደት እጅግ የጠለቀ ነው። ብዙ ሰዎች፣ ወንጌል ያልደረሳቸው፣ መጽሐፍ ቅዱስን አይተው የማያውቁና ስለ ኢየሱስ ክርስቶስ ሰምተው የማያውቁ ሰዎች እንዴት ይፈረድባቸዋል? ብለው ይጠይቃሉ። ጳውሎስ የሚሰጠው መልስ ግን፣ እግዚአብሔር በሁለት ታላላቅ ምስክሮች ራሱን ለሰው ሁሉ ገልጧል የሚል ነው። አንደኛው ውጭ ያለው የፍጥረት ምስክርነት ሲሆን፣ ሁለተኛው ደግሞ በውስጣቸው ያለው የሕሊና ምስክርነት ነው (ሮሜ 2:15)። እነዚህ ሁለት ምስክሮች ማንኛውም ጤናማ አእምሮ ያለው ሰው ፈጣሪውን እንዲያውቅና እንዲያመልክ በቂ ብርሃን ይሰጣሉ።
በነገረ መለኮት ትምህርት፣ ሰው የሚኮነነው ባላወቀው ብርሃን ሳይሆን፣ በተገለጠለት ብርሃን ላይ በማመፁ ነው። የሰው ልጅ የፍጥረትን ድንቅ አሠራር እያየ ለፈጣሪው ክብር መስጠት ሲገባው፣ ፀሐይን፣ ዛፍንና የተቀረጸ ምስልን ያመልካል። ይህ ደግሞ ብርሃን አጥቶ ሳይሆን፣ ያለውን ብርሃን አፍኖ በኃጢአቱ ለመቀጠል ስለመረጠ ነው። ስለዚህ እግዚአብሔር ጻድቅ ፈራጅ በመሆኑ፣ ሰውየውን የሚኮንነው ባልደረሰው የወንጌል ቃል ሳይሆን፣ በሕሊናውና በተፈጥሮ በኩል በተገለጠለት አጠቃላይ መገለጥ ላይ ስላመፀ ነው።
ይህ እውነት የሰው ልጅን ሁለንተናዊ የኃጢአተኝነት ሁኔታ ያረጋግጣል። አይሁዳውያን የተጻፈው ሕግ ስላላቸው በሕጉ ይፈረድባቸዋል፤ አሕዛብ ደግሞ የተጻፈ ሕግ ባይኖራቸውም፣ በልባቸው በተጻፈው የሕሊና ሕግና በፍጥረት ምስክርነት ይፈረድባቸዋል። በመሆኑም፣ በምድር ላይ ያለ ማንኛውም ሰው በእግዚአብሔር ፊት ጻድቅ ሆኖ ሊገኝ አይችልም። ይህ መደምደሚያ፣ ሁሉም ሰው ያለ ልዩነት የእግዚአብሔር ጸጋና የክርስቶስ የድነት ሥራ እጅግ እንደሚያስፈልገው አጉልቶ ያሳያል። ወንጌል ለዓለም ሁሉ መሰበክ ያለበት ለዚህ ነው።
ቃሉ ለእኛም ታላቅ የወንጌል ስርጭት ሸክም እንዲኖረን ያደርጋል። ሰዎች እግዚአብሔርን ባለማወቃቸው ምክንያት እንደማያመልጡ ካወቅን፣ የዳንነው እኛ ይህን የሕይወት ቃል ይዘን ዝም ማለት የለብንም። የተፈጥሮ ብርሃን ሰዎች ኃጢአተኛ መሆናቸውን አጋልጦ ምክንያት ያሳጣቸዋል እንጂ፣ የድነትን መንገድ አያሳያቸውም። የድነት መንገድ የሚገኘው በወንጌል ስብከት ብቻ ነው (ሮሜ 10:14)። ስለዚህ የሰዎችን ነፍስ ከዘላለም ጥፋት ለመታደግ ቃሉን በታማኝነት ማድረስ መንፈሳዊ ግዴታችን ነው።
በማጠቃለያ፣ ማንም ሰው እግዚአብሔርን አላወቅሁም ብሎ ማመካኘት አይችልም። "በፍርድ ቀን ማንም ሰው እግዚአብሔርን አላወቅሁም ብሎ ማመካኘት አይችልም፤ ምክንያቱም የእግዚአብሔር ማኅተም በፍጥረትና በሰው ሕሊና ላይ ታትሟል" እንደሚባለው፣ ፍጥረት ለፈጣሪው ሕያው ምስክር ነው። የሰው ልጅ ብቸኛ ተስፋው ምክንያትን መደርደር ሳይሆን፣ በደሉን አምኖ እግዚአብሔር በክርስቶስ ኢየሱስ ወዳዘጋጀው የጸጋ ዙፋን መቅረብ ብቻ ነው።