መጥምቁ ዮሐንስ ፈሪሳውያንን ”የእፉኝት ልጆች” በማለት ለምን ጠራቸው?

"ከፈሪሳውያንና ከሰዱቃውያን ብዙዎች ወደ ጥምቀቱ ሲመጡ ባየ ጊዜ እንዲህ አላቸው፦ እናንተ የእፉኝት ልጆች፣ ከሚመጣው ቍጣ እንድትሸሹ ማን አመለከታችሁ?" (ማቴ 3:7) በማለት ወንጌላዊው ማቴዎስ የመጥምቁ ዮሐንስን ከባድ የተግሣጽ ቃል መዝግቦልናል። በግሪኩ ቋንቋ ይህ አገላለጽ "ጌኔማታ ኤኪድኖን" የሚል ሲሆን፣ ቀጥተኛ ትርጉሙም የመርዘኛ እባብ ግልገሎች ወይም ትውልዶች ማለት ነው። በአማርኛው "እፉኝት" ተብሎ የተተረጎመው ይህ ቃል፣ በምድረ በዳ የሚኖርን፣ ራሱን ደብቆ በድንገት የሚናደፍን እጅግ አደገኛና ገዳይ እባብ ያመለክታል። ዮሐንስ ይህንን ቃል መጠቀሙ፣ በመንፈሳዊው ዓለም የነበረውን የታላላቅ የሃይማኖት መሪዎችን ድብቅና አጥፊ ማንነት ለማጋለጥ የተነገረ ጥልቅ ትንቢታዊ ንግግር ነው።

በታሪካዊ እና ባሕላዊ አውድ ስንመለከተው፣ ፈሪሳውያን በእስራኤል ዘንድ እጅግ የተከበሩ፣ ሕግን ጠንቅቀው የሚያውቁና በውጫዊ አምልኮ ሥርዓታቸው የሚመኩ የሃይማኖት መሪዎች ነበሩ። ነገር ግን ወደ ዮሐንስ የንስሐ ጥምቀት የመጡት በውጫዊ ገጽታቸው ጻድቅ መስለው ለመታየት እንጂ፣ እውነተኛ የልብ ስብራት ኖሯቸው አልነበረም። በመካከለኛው ምሥራቅ ባሕል አንድን ሰው የእባብ ልጅ ብሎ መጥራት፣ ያ ሰው በአባቱ በአብርሃም ሳይሆን በሐሰት አባት በዲያብሎስ ባሕርይ የተሞላ መሆኑን የሚያሳይ እጅግ ከባድ ዘለፋ ነበር። ዮሐንስ እነዚህን ሰዎች ከመርዘኛ እባብ ጋር ያመሳሰላቸው፣ በሃይማኖት ሽፋን ተደብቀው የሰዎችን መንፈሳዊ ሕይወት በሚገድል የግብዝነት መርዝ ተሞልተው ስለነበር ነው።

በዚህ ታሪክ ውስጥ ያለው ሥነ-መለኮታዊ ውጥረት የሚመነጨው፣ ፈሪሳውያን ከእግዚአብሔር ጋር ላላቸው ግንኙነት የሚመኩት በዘር ሐረጋቸው በመሆኑ ላይ ነው። ዮሐንስ አብርሃም አባት አለን ማለትን በልባችሁ አታስቡ በማለት የሥነ-መለኮት ስህተታቸውን አጋልጧል (ማቴ 3:9)። እፉኝት በሚያማምሩ ድንጋዮች ስር ተደብቆ እንደሚናደፍ ሁሉ፣ ፈሪሳውያንም በሙሴ ሕግጋትና በሥርዓት ጀርባ ተደብቀው የሰዎችን እምነት የሚያጠፋ መርዛማ የሕግ አክራሪነትን ያስፋፉ ነበር። እውነተኛ መንፈሳዊነት የሚለካው በዘር ወይም በውጫዊ ሥርዓት ሳይሆን፣ ለንስሐ በሚገባ ፍሬ መሆኑን ዮሐንስ በጥብቅ አስጠንቅቋል (ማቴ 3:8)።

የዮሐንስ ተግሣጽ የእግዚአብሔርን እውነተኛ ፍርድ እና የነቢይነት ሥልጣን የሚያሳይ ነው። መጥምቁ ዮሐንስ በኤልያስ መንፈስና ኃይል የተነሣ ታላቅ ነቢይ በመሆኑ፣ በእግዚአብሔር መንፈስ ሆኖ የፈሪሳውያንን ልብ ይመረምር ነበር። አሁን ደግሞ ምሳር በዛፎች ሥር ተቀምጦአል በማለት፣ ፍሬ በማያፈራው የሃይማኖት ሥርዓት ላይ የእግዚአብሔር ፍርድ መቃረቡን አወጀ (ማቴ 3:10)። ይህ የዮሐንስ ግምገማ ፍጹም ትክክል መሆኑን ቆየት ብሎ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስም እነዚሁኑ የሃይማኖት መሪዎች እናንተ እባቦች፣ የእፉኝት ልጆች፣ ከገሃነም ፍርድ እንዴት ታመልጣላችሁ በማለት ተመሳሳይ ቃል በመጠቀም አረጋግጦታል (ማቴ 23:33)።

ከዚህ ጥልቅ መንፈሳዊ ታሪክ ለእኛ ሕይወት የሚሆን ታላቅ ትምህርት እናገኛለን። እውነተኛ የልብ መለወጥ የሌለበት ሃይማኖታዊ ሥርዓት እጅግ አደገኛና አጥፊ መሆኑን እንገነዘባለን። ዛሬም ቢሆን በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ውጫዊ ቅድስናን ብቻ እያሳየን በውስጣችን ግን የትዕቢትን፣ የግብዝነትንና የክፋትን መርዝ ይዘን እንዳንመላለስ ራሳችንን ልንመረምር ይገባል። እግዚአብሔር የሚመለከተው የቤተ ክርስቲያን ታሪካችንን ወይም የሃይማኖት ዕውቀታችንን ሳይሆን፣ በመንፈስ ቅዱስ አሠራር በሕይወታችን የሚገለጸውን የንስሐ ፍሬና የልብ ስብራት ነው።

በመጨረሻም፣ ከሚመጣው የእግዚአብሔር ቁጣ ማምለጥ የሚቻለው በሃይማኖታዊ ሽፋን ሳይሆን፣ በእውነተኛ ንስሐና ወደ ክርስቶስ በመጠጋት ብቻ ነው። የእባብን ራስ በመቀጥቀጥ የሰውን ልጅ ነፃ ያወጣው ጌታ፣ ዛሬም ከግብዝነት መርዝ ሊያነጻን የታመነ ነው (ዘፍ 3:15)። "እውነተኛ ክርስትና የውጫዊ ማንነታችንን ማሳመር ሳይሆን፣ የመንፈስ ቅዱስ እሳት ውስጣዊ ማንነታችንን በማንጠር የክርስቶስን ፍቅርና ቅድስና እንድናንጸባርቅ የሚያደርግ መለኮታዊ ሥራ ነው" በሚለው መንፈሳዊ እውነት ልባችን ሊታነጽ ይገባል። ይህ እውነት፣ በሃይማኖት ቅርፊት ውስጥ ከመደበቅ ይልቅ፣ በክርስቶስ ጸጋ ፍሬያማ ሕይወት ይዘን እንድንመላለስ ያደርገናል (ዮሐ 15:5)።