"በስውር ላለው አባትህ እንጂ እንደ ጦምተኛ ለሰዎች እንዳትታይ፤ በስውር የሚያየው አባትህም በግልጥ ይከፍልሃል" (ማቴዎስ 6:18)። የመጽሐፍ ቅዱስ ምሁራንና የሥነ መለኮት አጥኚዎች እንደሚያብራሩት፣ በዚህ ክፍል "በስውር" የተባለው ቃል በግሪክኛው ‘ክሩፕቶስ’ ሲሆን፣ ከሰው ዕይታ የተሰወረን የልብ ሚስጥር ያመለክታል። "በግልጥ ይከፍልሃል" የሚለው ደግሞ ‘አፖዶሴይ’ ሲባል፣ እግዚአብሔር በእውነተኛ ጸጋና በረከት ምላሽ መስጠቱን ያሳያል። ይህ የጌታችን የኢየሱስ ክርስቶስ ትምህርት፣ ጾም ሃይማኖታዊ ትዕይንት ሳይሆን ከእግዚአብሔር ጋር የሚደረግ ጥልቅና የተሰወረ የፍቅር ግንኙነት መሆኑን የሚያበስር ታላቅ መለኮታዊ እውነት ነው።
በአንደኛው መቶ ክፍለ ዘመን በነበረው የአይሁድ ማኅበረሰብ ባሕልና ሃይማኖታዊ ሥርዓት፣ ጾም የከፍተኛ መንፈሳዊነትና የቅድስና መለኪያ ተደርጎ ይቆጠር ነበር። በወቅቱ የነበሩት ፈሪሳውያን በሳምንት ሁለት ቀን የሚጾሙ ሲሆን፣ ጾመኞች መሆናቸው በሰው ዘንድ እንዲታወቅላቸው ፊታቸውን ያጠወልጋሉ፣ ራሳቸውንም አይቀቡም ነበር። ኢየሱስ ይህንን የግብዝነት ልማድ ሙሉ በሙሉ በመቃወም፣ ክርስቲያኖች ሲጾሙ ራሳቸውን ተቀብተውና ፊታቸውን ታጥበው ጤናማና ደስተኛ መስለው መታየት እንዳለባቸው አስተማረ። ይህ ትምህርት በወቅቱ ለነበረው ማኅበረሰብ፣ የሃይማኖትን ውጫዊ ገጽታ በማፍረስ የልብን ቅንነት የሚጠይቅ እጅግ ከባድ የሥነ መለኮት ውጥረት የፈጠረ አብዮታዊ ቃል ነበር።
በዚህ ትምህርት ውስጥ ያለው ዋነኛ መንፈሳዊ ውጥረት፣ ጾም ሥጋን ለመግደል የተሰጠ መሣሪያ ሆኖ ሳለ፣ በግብዝነት ሲደረግ ግን የሥጋን ትዕቢትና የራስን ክብር ወደ ማሳበጥ መቀየሩ ላይ ነው። ጠላት ሁልጊዜ አማኞችን በከንቱ ውዳሴ እያታለለ፣ መንፈሳዊውን የጾም ጊዜ ወደ ማኅበራዊ ትዕይንት እንዲቀይሩ አጥብቆ ይዋጋቸዋል። እውነተኛ አማኞች ይህንን ሕያው ቃል በመታጠቅ፣ የጨለማውን የግብዝነት አሠራር አፍርሰው፣ ጾማቸውን ከሰው ዕይታ ሰውረው ለእግዚአብሔር ብቻ የሚቀርብ ንጹሕ መንፈሳዊ መስዋዕት ማድረግ አለባቸው።
ይህንን የተሰወረና እውነተኛ የጾም ሕይወት በተግባር በማሳየት ከሁሉ የላቀው አብነት ራሱ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ነው። እርሱ በምድረ በዳ አርባ ቀንና አርባ ሌሊት ሲጾም፣ በሰው ፊት ለመታየት ወይም ክብርን ለመፈለግ አልነበረም። ከዚህ ይልቅ ከሰማያዊ አባቱ ጋር ጥልቅ ሕብረት ለማድረግና ለመጪው ታላቅ የማዳን አገልግሎት በመንፈስ ኃይል ለመዘጋጀት ነበር። እግዚአብሔር አባትም የልጁን የተሰወረ ጾምና መታዘዝ ተመልክቶ፣ የዓለምን ኃጢአት የሚያስወግድበትን ታላቅ መለኮታዊ ኃይልና የትንሣኤ ክብር በግልጥ ሰጥቶታል። ይህም የሚያሳየን በስውር የሚደረግ መንፈሳዊ ትጋት፣ በገሃዱ ዓለም ለሚገለጥ ታላቅ ጸጋ መሠረት መሆኑን ነው።
ከዚህ ታላቅ የጌታ ቃል ጀርባ የምናገኘው ተግባራዊ የሕይወት ትምህርት፣ በዕለት ተዕለት የክርስትና ጉዟችን ከምንኖረው የመንፈሳዊ ሥነ ሥርዓት ታማኝነት ጋር በጥብቅ የተቆራኘ ነው። ዛሬም ቢሆን እኛ ክርስቲያኖች በምንጾምበት ጊዜ ለሰዎች በማውራት ወይም በማኅበራዊ መገናኛ ብዙኃን በማሳወቅ የሰዎችን ጭብጨባ ለመፈለግ መሞከር የለብንም። የጾም ዋነኛ ዓላማ ከምድራዊ ምግብ ተከልክሎ በሰማያዊ ሕብረት መሞላት በመሆኑ፣ ትኩረታችን ሙሉ በሙሉ በእግዚአብሔር ላይ ብቻ ሊያርፍ ይገባል። ማንም ሳያውቅ በጓዳችን የምናፈሰው ዕንባና የምናቀርበው ጾም፣ በሕይወታችን ውስጥ የሚያመጣው መንፈሳዊ ለውጥ ለሰዎች ሁሉ ግልጽ ሆኖ ይታያል።
በመጨረሻም፣ አባትህ በግልጥ ይከፍልሃል የሚለው ታላቅ የተስፋ ቃል፣ እግዚአብሔር የተሰወረውን የልባችንን መሻት አይቶ የሚሰጠንን ዘላለማዊ በረከት በጉልህ የሚያሳይ ነው። ሰዎች ጾማችንን ባያውቁትም፣ ሁሉን የሚያየው አምላካችን ግን ያውቀዋል። የእርሱ ብድራት የሰዎች አድናቆት ከሚሰጠው ጊዜያዊ ደስታ እጅግ የላቀና ዘላለማዊ ነው። ስለዚህ፣ የሰዎችን ክብር ከመሻት ርቀን በመንፈስ ቅዱስ እየተመራን ራሳችንን ለእግዚአብሔር ብቻ እንድንሰጥ፣ ሐዋርያው ጳውሎስ ይህንን እውነተኛ የአምልኮ ሕይወት አጥብቆ ይመክረናል፦ ወንድሞች ሆይ፥ ሰውነታችሁን እግዚአብሔርን ደስ የሚያሰኝና ሕያው ቅዱስም መሥዋዕት አድርጋችሁ ታቀርቡ ዘንድ በእግዚአብሔር ርኅራኄ እለምናችኋለሁ (ሮሜ 12:1)።